Data publikacji:

Brak płynu chłodniczego – czy można jeździć bez płynu chłodniczego? Czym grozi brak płynu chłodniczego?

Brak płynu chłodniczego w zbiorniczku wyrównawczym to zawsze powód do niepokoju. Przyczyna wycieku może być prozaiczna, ale pod żadnym pozorem nie można jej zbagatelizować. Czym grozi jazda bez płynu chłodniczego i jakie są najczęstsze powody usterki?
Brak płynu chłodniczego

Za co odpowiada płyn chłodniczy?

Niemal wszystkie współczesne spalinowe silniki samochodowe chłodzone są cieczą. Przepływający przez blok silnika płyn chłodniczy odbiera ciepło generowane podczas pracy jednostki, a następnie oddaje je do kabiny (ogrzewanie) lub transportuje do chłodnicy. Następnie płyn chłodniczy schładzany jest w żeberkach chłodnicy poprzez pęd wiatru. Tak dzieje się podczas jazdy, natomiast na postoju do gry wkracza wentylator chłodnicy.
Chłodzenie cieczą jest znacznie wydajniejsze i skuteczniejsze od chłodzenia powietrzem, dlatego dominuje w branży samochodowej. Obieg płynu chłodniczego pozwala utrzymać temperaturę cieczy na stałym poziomie. Standardowo jest to około 85-95 stopni Celsjusza, jednak w nowoczesnych jednostkach temperatura robocza płynu może wynieść nawet 110 stopni Celsjusza.
Co ciekawe, płyn chłodniczy wcale nie odbiera ciepła lepiej od wody. Stosuje się go z uwagi na właściwości czyszczące i antykorozyjne, ale przede wszystkim na dodatek glikolu, który obniża temperaturę zamarzania. Z tego powodu w razie ubytku płynu chłodniczego można uzupełnić braki wodą zdemineralizowaną. Należy jednak pamiętać o tym, by później obniżyć temperaturę krzepnięcia cieczy koncentratem płynu chłodniczego.

Jak sprawdzić poziom płynu chłodniczego?

Poziom płynu chłodniczego sprawdzisz w zbiorniczku wyrównawczym, znajdującym się pod maską. Zazwyczaj umieszczony jest po lewej stronie, w okolicy kolumny przedniego zawieszenia. Zbiornik wyrównawczy może być przezroczysty – wówczas wystarczy spojrzeć, czy lustro cieczy znajduje się pomiędzy kreskami MIN i MAX. W niektórych samochodach spotkasz się z innymi podziałkami, np. pływakowymi. Zasada odczytywania wartości jest jednak taka sama – płyn chłodniczy powinien sięgać przynajmniej do dolnej kreski.

Brak płynu chłodniczego – co to oznacza?

Ubytek płynu chłodniczego jest niezwykle groźny dla silnika. Objawem braku płynu jest najczęściej wzrost temperatury silnika lub kontrolka niskiego stanu. W takim przypadku dalsza jazda jest niemożliwa i grozi przegrzaniem, a w konsekwencji uszkodzeniem silnika. Typowe efekty zbyt wysokie temperatury to wydmuchanie uszczelki pod głowicą, zatarcie silnika czy rozszczelnienie pierścieni tłokowych.
Na co wskazuje brak płynu chłodniczego w zbiorniczku wyrównawczym? Najmniej groźnym powodem jest uszkodzenie lub zsunięcie się któregoś z przewodów, w których krąży płyn. Wystarczy wymienić wąż, a następnie uzupełnić ciecz, co nie wiąże się z wysokimi kosztami. Do wycieku może dojść także na skutek uszkodzenia chłodnicy lub nagrzewnicy. W tym drugim przypadku płyn może dostać się do kabiny pasażerskiej, co rozpoznasz po charakterystycznym, słodkawym zapachu.
Znacznie bardziej niepokojącym zjawiskiem jest spalanie płynu chłodniczego. Oznacza to, że dostaje się on do komory silnika, gdzie jest spalany wraz z mieszanką paliwowo-powietrzną. Najczęściej spowodowane jest to uszkodzeniem uszczelki pod głowicą, która uszczelnia kanały olejowe i wodne. Naprawa uszkodzonej uszczelki to wydatek wahający się od kilkuset do kilku tysięcy złotych. W jeszcze gorszym scenariuszu za wyciek może odpowiadać pęknięta głowica. Typowym objawem spalania płynu chłodniczego jest biały dym wydobywający się z rury wydechowej.

Ślady oleju w zbiorniczku wyrównawczym

Stan płynu chłodniczego mówi wiele o kondycji samego silnika. Jeśli po otwarciu zbiorniczka wyrównawczego ujrzysz plamy oleju silnikowego, niezbędna jest dalsza diagnostyka. W normalnej pracy silnika te dwa płyny nie mają ze sobą kontaktu, więc nie mogą się ze sobą mieszać. Dzieje się tak w momencie, gdy olej przeniknie z kanałów olejowych do kanałów wodnych. Można się wówczas spodziewać, że i sam olej silnikowy rozrzedzony jest płynem chłodniczym.
Najczęstszym winowajcą jest oczywiście pęknięta lub wydmuchana uszczelka pod głowicą. Aby to sprawdzić, warto kupić tester uszczelki pod głowicą. Zakłada się go na chodnicy, w miejscu korka. Tester składa się z rurki oraz specjalnego płynu, który wychwytuje spaliny. Jeśli uszczelka pod głowicą jest pęknięta, w momencie włączenia silnika płyn zmieni kolor.

Czym grozi jazda bez płynu chłodniczego?

Czy można jeździć bez płynu chłodniczego? Absolutnie nie! Silnik pozbawiony chłodzenia szybko się przegrzeje i zatrze, dlatego nawet kilkukilometrowa trasa może okazać się zabójcza. W momencie zauważenia ubytku płynu należy jak najszybciej uzupełnić poziom roztworem lub wodą zdemineralizowaną, a następnie regularnie kontrolować poziom cieczy. Aby bezpiecznie dojechać do warsztatu lub docelowego miejsca, może być konieczne kilkukrotne dolewanie wody. Jeśli jednak spod samochodu płyn cieknie strumieniami, najbezpieczniej jest wezwać lawetę.
Uwaga! Pamiętaj o tym, aby nie odkręcać korka chłodnicy, gdy temperatura silnika jest wysoka. Wysokie ciśnienie panujące w układzie może doprowadzić do poważnych poparzeń.

Wymiana płynu chłodniczego

Kiedy wymienić płyn chłodniczy? Jego parametry warto sprawdzić przed każdym sezonem zimowym. Zamarznięty płyn chłodniczy mógłby rozsadzić kanały znajdujące się w bloku silnika, dlatego regularne kontrole temperatury krzepnięcia są niezbędne. Możesz to zrobić samodzielnie, korzystając z glikometru, czyli niedrogiego testera płynu chłodniczego. Koszt wymiany płynu chłodniczego w warsztacie to około 150 zł.
Autor: Szymon Sonik