Data publikacji:

Jak działa zegarek automatyczny i dlaczego warto go kupić?

Zegarek automatyczny to bardzo częsty wybór wśród miłośników zegarków. Ceniony jest bardziej od modeli zasilanych baterią, a płynny ruch wskazówki nadaje zegarkowi elegancji. Jak działa zegarek automatyczny i jak należy o niego zadbać?

Dlaczego warto kupić zegarek automatyczny?

Znakomita większość współczesnych zegarków to modele kwarcowe. Mechanizmy kwarcowe pojawiły się na rynku w latach 70. XX wieku i szybko zdobyły dużą popularność. Do ich niewątpliwych zalet należy bardzo duża precyzja, łatwość obsługi oraz… niska cena. Zegarki kwarcowe wykorzystują zjawisko piezoelektryczne i wykorzystując energię z baterii, wprawiają w ruch kryształ kwarcu. Odchylenia wskazania czasu sięgają maksymalnie kilkunastu sekund w skali miesiąca.

Mimo tego, że zegarki kwarcowe są tańsze i bardziej wiarygodne, nie cieszą się wśród miłośników zegarków największym szacunkiem. W dalszym ciągu najwyższe ceny osiągają zegarki „z duszą”, czyli zegarki mechaniczne. Działają one bez udziału elektryczności, a za ruch wskazówki odpowiada czysta mechanika. Mechaniczne i automatyczne werki stanowią najważniejszy element zegarka, a pracę mechanizmów niejednokrotnie można podejrzeć poprzez przezroczystą kopertę lub dekiel zegarka.

Jak działa zegarek automatyczny?

Do napędzenia zegarka mechanicznego niezbędny jest jakiś rodzaj energii. Pierwsze zegarki napędzane były wodą, zegary ścienne korzystały z napędu grawitacyjnego, a zegarki naręczne wykorzystują naciąg sprężyny. Jak więc działa zegarek automatyczny i jak to się dzieje, że nakręca się samoczynnie?

Wewnątrz zegarka automatycznego znajduje się nie tylko mechanizm napędzający wskazówki, ale i niewielki obrotowy wahnik, zwany też rotorem. Obraca się on podczas naturalnych ruchów nadgarstka i nakręca sprężynę zegarka.

Jak nakręcać zegarek automatyczny?

Aby nakręcić zegarek automatyczny, wystarczy go nosić. Ilość energii potrzebnej do napędzenia zegarka automatycznego jest tak niewielka, że już samo noszenie go na nadgarstku wystarczy do płynnej pracy. Od razu zaznaczymy – zegarki automatyczne nie wymagają potrząsania dłonią ani obracania nią. Rotor zaprojektowany jest w taki sposób, by działał w dowolnej pozycji.

Niektóre modele zegarków automatycznych można także nakręcać za pomocą koronki, jak w przypadku klasycznych zegarków mechanicznych. Jest to szczególnie przydatne wtedy, jeśli zamierzasz korzystać z zegarka sporadycznie. Przed nakręceniem zegarka automatycznego upewnij się jednak, że w twoim modelu jest to możliwe. Sprawdź też ile obrotów koronką zaleca producent.

Jak długo zegarek automatyczny działa na jednym nakręceniu?

O tym, jak długo zegarek jest w stanie działać, informuje rezerwa chodu. To czas wyrażony w godzinach, informujący o tym, w którym momencie zegarek przestanie pracować. Typowa rezerwa chodu zegarków automatycznych wynosi ok. 30-50 godzin. Niektóre modele zegarków wyposażone są we wskaźnik rezerwy chodu wyrażony w procentach. Aby zegarek wskazywał czas precyzyjnie, warto utrzymywać naciąg sprężyny powyżej 40%.

Czy warto kupić rotomat?


Jeśli posiadasz sporą kolekcję zegarków automatycznych, naturalną koleją rzeczy jest to, że nie dasz rady używać wszystkich modeli regularnie. Co więcej, najdroższe i najcenniejsze modele używane są zazwyczaj tylko podczas wyjątkowych okazji, dlatego warto zadbać o ich regularne nakręcanie. Jak to zrobić?
Modele zegarków automatycznych, które można nakręcać koronką, warto „doładowywać” jeszcze przed całkowitym rozwinięciem sprężyny. Co jednak zrobić z automatami, których nie wolno nakręcać ręcznie? Rozwiązaniem  jest skorzystanie z rotomatu, czyli urządzenia imitującego ruch nadgarstka. Rotomat podtrzymuje naładowanie zegarka przez dłuższy czas, zachowując jego gotowość do pracy.

Czy warto kupić rotomat? W większości przypadków: nie. Nieskomplikowany zegarek automatyczny może pozostać rozładowany nawet przez kilka tygodni, a w momencie, gdy zechcesz go użyć, wystarczy go założyć na rękę, poruszać nią przez kilkadziesiąt sekund, a następnie ustawić godzinę. Rotomaty stworzone są głównie z myślą o zaawansowanych zegarkach z dodatkowymi funkcjami, których ustawienie bywa skomplikowane.

Jak dbać o zegarek automatyczny?

Do prawidłowego działania zegarki automatyczne wymagają regularnych przeglądów. Co 3-4 lata należy je oddać do wykwalifikowanego zegarmistrza, który oczyści mechanizm i wymieni smar na nowy. Zegarek może wymagać przeglądu także w momencie wyjątkowo dużych odchyłów czasu. Te drobne odchyłki, rzędu 10 sekund dziennie lub 5 minut miesięcznie, są całkowicie naturalne i nie trzeba się nimi przejmować. Jedyne, co musisz zrobić, to regularnie korygować ustawienia zegarka

Czego nie robić z zegarkiem automatycznym?

Mimo, że zegarki automatyczne nakręcane są ruchem dłoni, nie przepadają za wstrząsami. Silne drgania mogą uszkodzić lub rozregulować mechanizm, dlatego nie zaleca się korzystać z tego rodzaju zegarka np. podczas jazdy na rowerze, biegania, pracy młotem udarowym czy gry w tenisa. Nie zaleca się także ustawiania godziny poprzez cofanie zegarka.

Inną rzeczą, która negatywnie wpływa na zegarek automatyczny, jest przechowywanie go w rotomacie pracującym non stop. Zegarka automatycznego nie można, co prawda, przeładować, ale utrzymywanie ciągłego maksymalnego napięcia sprężyny również nie jest wskazane.
Co ciekawe, wpływ na bezpieczeństwo automatycznego mechanizmu ma także moment, w którym skorygujesz ustawienie datownika. Aby zmienić dzień miesiąca na właściwy, wybierz raczej wczesną porę. Dlaczego? Otóż mechanizm zmiany daty uruchamia się najczęściej pomiędzy godziną 22:00 a 2:00, więc w tym czasie lepiej unikać ingerencji w ustawienia zegarka.